اژدهای چین

زندگی در کشوری که پر از نماد است من را بر آن داشت تا پیرامون بسیاری از این نمادها مطالعه کنم و کمی بیشتر در باره این سرزمین پهناور و پر رمز و راز نشانه هایی که قرن ها از عمر آن ها می گذرد، بدانم.

کشور چین پر است از نمادهایی که هرکدام معنایی ژرف را در پس خود پنهان کرده اند. رنگ ها، حیوانات، ورزش ها، و حتی دکوراسیون، نمی توان و نباید از کنار هیچ کدام از این ها بی تفاوت گذشت. یکی از این نمادها که به شخصه علاقه مند شدم تا بیشتر پیرامون آن بدانم، نماد اژدها است. یکی از تاریخی ترین و قدیمی ترین نمادهایی که حتی در ستاره شناسی هم به چشم می خورد. ریشه تاریخی این نماد به هزاران سال پیش باز می گردد، به زمان امپراتوران چین.

مردم چین از زمان های بسیار دور که شاید قصه اژدها هنوز به گوش مردمان دیگر از گوشه و کنار نرسیده بود، به این حیوان خیالی توجه خاصی نشان می دادند و به وجود او ذره ای شک نداشتند. آن ها باور داشتند، اژدها حیوان قدرتمندی است. البته با توجه به این که در ابتدا اژدها در انحصار امپراتوران بود، شاید قدرتمند بودن آن هم بی ارتباط به امپراتوران نباشد. این نماد را از همان دوران بر روی لباس ها، تخت پادشاهان و حتی جواهرات آن ها می توان مشاهده کرد، چرا که امپراتوران خود را پسر اژدها می دانستند.

اژدها ریشه عمیقی در فرهنگ چینی ها دارد. مردم باستانی در چین غالبا خود را از نسل اژدها می دانند. اما در واقع کسی واقعا نمی داند اژدها از کجا آمده است. برای مردم چین ظاهر اژدها ترکیبی از اعضای بدن 9 موجود دیگر است.

شاید در باورهای کهن بسیاری کشورها برای بارش باران الهه و ایزدبانویی زیبا وجود داشته باشد که بارش باران را به آن نسبت می دهند، اما برای مردمان چین این اژدها است که دارای چنین قدرتی هستند. این اژدها است که بعد از مرگ مسوول انتقال انسان به قلمروهای الهی و آسمانی است، و اژدها است که آرزوهای مردم را برآورده می کند. اژدها خدایی بود که در باورهای قدیم، آرزوها و آرمان های مردم چین را برآورده می کرد، و اگر مردم آرزویی داشتند اژدها تنها کسی بود که می توانست آرزوی آن ها را برآورده کند و یا شاید هم نه.

مردم برای هر عکس حکاکی یا نوشته ای که شامل هر شرح یا توصیفی از اژدها بود احترام زیادی قائل بودند. در نتیجه با گذشت زمان و با دست به دست شدن افسانه ها و تغییر یافتن و رنگی شدن قصه ها، اژدها تبدیل به نماد و سمبل ملت چین شد.

ضرب المثل های زیادی هم بر این اساس در فرهنگ چینی بوجود آمده است که در حال حاضر هم در میان مردم بسیار متداول است. اما نمی توان تنها با نوشتن چند خط و حتی پر کردن چندین صفحه به ژرفای نمادی پی برد برای مردم سرزمین بزرگی مانند چین معانی گوناگونی دارد و من بی صبرانه منتظر رقص اژدها در سال نوی چین هستم.